22 მაისი 2024 - 00:43

რატომ ჩაანაცვლა პუტინმა შოიგუ ეკონომისტი ბელოუსოვით?

კრემლის განცხადებით, ყოფილი ვიცე-პრემიერი ანდრეი ბელოუსოვი ჯარში ეკონომიკურ პროცესებს განაახლებს. თუ რას ამბობენ ამ საკითხზე ექსპერტები, Deutsche Welle-მ გაარკვია. 

რა  ხდება?

რუსეთის ფედერაციის თავდაცვის მინისტრი სერგეი შოიგუ ეკონომიკის მეცნიერებათა დოქტორმა, 65 წლის ანდრეი ბელოუსოვმა ჩაანაცვლა. მან 20 წლის განმავლობაში მეცნიერიდან რუსეთის ფედერაციის ვიცე-პრემიერობამდე შთამბეჭდავი კარიერა გაიკეთა. ექსპერტები თანხმდებიან, რომ ეს ცვლილება საკამათოა, მაგრამ იმასაც აღნიშნავენ, რომ მას არ უნდა ჰქონდეს ძლიერი გავლენა უკრაინის ომის მიმდინარეობაზე. თუმცა სპეციალისტები დასძენენ, რომ ბელოუსოვის დანიშვნა რუსეთის ჯარში მზარდი ხარჯების ოპტიმიზაციაზე ნამდვილად იმოქმედებს. 

რატომ ელოდნენ ექსპერტები ბელოუსოვის კარიერის დასასრულს?

ანდრეი ბელოუსოვის მოულოდნელი დაწინაურება ხელისუფლებაში ერთხელ უკვე მოხდა - 2020 წელს. მაშინ, COVID-19-ის პანდემიის გამო, პრემიერ-მინისტრი მიხაილ მიშუსტინი ავად გახდა და მის მოვალეობებს დროებით ასრულებდა იმდროინდელი ვიცე-პრემიერი ბელოუსოვი. ექსპერტები აღნიშნავდნენ, რომ ეს ორი პოლიტიკოსი ფუნქციონალურ ოპოზიციაში იმყოფებოდა: ავადმყოფობამდე ცოტა ხნით ადრე, მიშუსტინს დაექვემდებარა ფინანსთა სამინისტრო, რომელიც ბელოუსოვის პასუხისმგებლობის არეალიდან ცოტა ხნის წინ გამოიყვანეს. კრემლის გეგმის მიხედვით, სწორედ ბელოუსოვს უნდა შეეფასებინა ბიუჯეტის ხარჯვის ეფექტიანობა და რუსეთის ეკონომიკის ფინანსური სტაბილურობა. ექსპერტებმა იჩქარეს, როდესაც დაასკვნეს, რომ ბელოუსოვის კარიერა დასრულდა. ამ მოსაზრებას ამყარებდა ის ფაქტი, რომ 12 მაისს, პრემიერ-მინისტრმა მიშუსტინმა ის რუსეთის მთავრობის ახალ სიაში არ შეიყვანა. 

ბელოუსოვი ხელისუფლებაში საკმაოდ გვიან - 2006 წელს მოვიდა. მანამდე ის 20 წელზე მეტი ხნის განმავლობაში მუშაობდა სსრკ მეცნიერებათა აკადემიაში, რომელსაც შემდეგ რუსეთის მეცნიერებათა აკადემია ეწოდა. ის აკადემიკოსთა ოჯახიდან არის: მამა - ეკონომისტი, დედა კი რადიოქიმიკოსი იყო. ამავდროულად, ბელოუსოვს, რამდენადაც ღია წყაროებიდან არის ცნობილი, ჯარში არასდროს უმსახურია (გარდა უნივერსიტეტში სამხედრო მომზადებისა). აკადემიური კარიერის განმავლობაში, ის პრემიერ-მინისტრებს - ევგენი პრიმაკოვს, სერგეი სტეპაშინს, მიხაილ კასიანოვსა და მიხაილ ფრადკოვს მაკროეკონომიკური ანალიზისა და მოკლევადიანი პროგნოზების შესახებ კონსულტაციებს უწევდა. როგორც ჩანს, კრემლში მისი ნიჭი დააფასეს და დროთა განმავლობაში, ის პრემიერ-მინისტრის შტატგარეშე მრჩევლიდან ვიცე-პრემიერად იქცა. თავის ბოლო თანამდებობაზე ყოფნისას, ის რუსეთის ეკონომიკის „გლობალურ ენერგეტიკულ გადასვლასთან“ ადაპტაციაში მონაწილეობდა. ეს უკანასკნელი ალტერნატიული ენერგიის წყაროების გამოყენების ზრდას გულისხმობდა. გარდა ამისა, ბელოუსოვი პირადად აძლევდა რჩევებს პუტინს ეკონომიკურ საკითხებში. 

ბელოუსოვი დაინიშნა, რათა რუსეთის ეკონომიკა სამხედრო პარადიგმასთან ადაპტირდეს

როგორც ჩანს, კრემლმა ბელოუსოვში დაინახა ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც რუსეთის ეკონომიკა საერთაშორისო სანქციების გამო არ ჩამოინგრა, - ამბობს ნიუ-იორკის New School-ის უნივერსიტეტის საერთაშორისო ურთიერთობების ფაკულტეტის დეკანი ნინა ხრუშჩოვა. ის ვარაუდობს, რომ კრემლი შეეცდება გამოიყენოს ბელოუსოვის აუდიტორული ჭკუა და გამოცდილება სამხედრო სფეროში, რომელიც ახლახან კორუფციულ სკანდალში გაეხვა. აპრილის ბოლოს დააკავეს რუსეთის თავდაცვის მინისტრის მოადგილე ტიმურ ივანოვი, რომელსაც გამოძიება ბიუჯეტის ფულის გაფლანგვას ედავება.

ხრუშჩოვას აზრით, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ ბელოუსოვის სამოქალაქო წარსულმა ჯარში დიდ წინააღმდეგობა გამოიწვიოს და ამაზე მეტყველებს მისი წინამორბედის მაგალითიც. ამავდროულად, მისი აზრით, ამჟამინდელი კანდიდატი კომპრომისული ფიგურაა ლიბერალი ეკონომისტებისა და უკიდურესი „სტატისტებისთვის“, რომლებიც ეკონომიკის მკაცრი რეგულირების მომხრეები არიან და ბელოუსოვიც სწორედ მათ განეკუთვნება. „როგორც უკვე კრემლმა განაცხადა, ბელოუსოვი სამხედრო სექტორს რუსეთის ზოგად ეკონომიკაში ჩააშენებს ან პირიქით, რუსეთის სახელმწიფო ეკონომიკას სამხედრო რელსებზე გადააწყობს“, - ამბობს ხრუშჩოვა და აღნიშნავს, რომ რუსეთის ხელისუფლება დღევანდელობას 1980-იანი წლების შუა ხანებს თავად ადარებს. 

სხვა თემები