როგორ აისახა ლარის გაუფასურება პროდუქტების ფასებზე

ეროვნულმა ვალუტამ მორიგი ვარდნა 25 ივნისიდან დაიწყო. მაშინ ლარი დოლართან და ევროსთან მიმართებით 4 თეთრით გაუფასურდა. გაუფასურების პროცესი ამჯერად დროში 20-21 ივნისის მოვლენებს ემთხვევა. ხელისუფლების გარდა, უკვე ექსპერტებიც ამბობენ, რომ პრობლემა იმ ღამით რუსთაველზე მომხდარმა და რუსეთის ტურისტულმა ემბარგომ გაამძაფრა.

ყოველდღიური მოხმარების პროდუქტების ფასები მომატებულია, ბოლო ერთი თვის განმავლობაში გაძვირდა ყველი, ხორცი, ბურღულეული, ბოსტნეული და ხილი. 

ეროვნული ვალუტის მიერ დამყარებული ანტირეკორდები პირდაპირ აისახება ჯანდაცვის სფეროზეც, მოსახლეობას კი მედიკამენტების შეძენა გაძვირებული ფასებით უწევს. 

ლარის გაუფასურების პარალელურად რეკორდულად იზრდება ბენზინის ფასიც. ავტომობილის მფლობელებს საწვავის ფასი თითქმის ყოველ დილით შეცვლილი ხვდებათ. ყველა ტიპის საწვავზე ფასმა ბოლო ერთი თვის განმავლობაში 15-20 თეთრით მოიმატა. პროცესი შეეხო როგორც ბრენდირებულ, ასევე არაბრენდირებულ სადგურებსაც.

 პრობლემები შეიქმნა ტურიზმის სფეროშიც. საოჯახო და მცირე ზომის სასტუმროების მფლობელები ვიზიტორთა ნაკლებობას უჩივიან და ამბობენ, რომ ლარის გაუფასურება მათ ეკონომიკურ მდგომარეობაზე პირდაპირ აისახება, რადგან მცირე ბიზნესს თავი საბანკო ვალდებულებებით გააქვს. 

ექსპერტები კრიზისის მთავარ მიზეზად უცხოური ინვესტიციების შემცირებას, მთავარ შეცდომად კი რუსულ ბაზარზე დამოკიდებულებას ასახელებენ. 

„მოკლევადიან პერსპექტივაში, მით უმეტეს მაშინ, როდესაც ნათელია, რომ კურსი იმაზე მეტად არის გაუფასურებული, ვიდრე იმ შემთხვევაში, თუ ეს მხოლოდ ეკონომიკური პარამეტრებით იქნებოდა გამოწვეული, ასეთ დროს წინა პლანზე ცენტრალური ბანკი გამოდის. სწორედ სებ-ს ხელეწიფება, რომ გაანეიტრალოს ის პროცესები, რომლებიც სხვადასხვა ფსიქოლოგიური ან ქვეყნის შიგნით არსებული ფაქტორებით არის გამოწვეული“, - ამბობს ეკონომისტი პაატა ბაირახტარი.

ეროვნული ვალუტის კურსი ხელისუფლების ოპონენტებისთვის კრიტიკის მიზეზი კიდევ ერთხელ გახდა. ოპოზიცია ფიქრობს, რომ მთავრობა და ეროვნული ბანკი დემორალიზებულია, ლარი კი ბედს არის მინდობილი. 

„ეროვნულმა ბანკმა აუცილებლად უნდა მიმართოს ზომიერ ინტერვენციას, აწიოს რეფინანსირების სესხების განაკვეთი, მთავრობამ ზომიერ ფარგლებში ბიუჯეტის კორექტირება უნდა მოახდინოს და ქამრები შემოიჭიროს“, - აცხადებს „ნაციონალური მოძრაობის“ ერთ-ერთი ლიდერი რომან გოცირიძე.

მმართველი ძალა არ უარყოფს, რომ პრობლემა რეალურია, თუმცა „ქართულ ოცნებაში“ ფიქრობენ, რომ ფასების მატება და ლარის კურსის ვარდნა 20-21 ივნისის მოვლენებსა და რუსეთთან მიმდინარე პროცესებს უკავშირდება. 

„თუ რამდენიმე სახის პროდუქტზე ფასის ზრდა დაფიქსირდება, ასეთ შემთხვევაში სებ-ი მისი მანდატიდან გამომდინარე ვალდებული იქნება გამოიყენოს მონეტარული ინსტრუმენტები და დათრგუნოს ინფლაცია“, - განაცხადა საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის თავმჯდომარემ ირაკლი კოვზანაძემ.