პარლამენტის თავჯდომარის კაბინეტი არასამთავრობოების განცხადებას გამოეხმაურა

პარლამენტის თავმჯდომარის მიერ პარლამენტის რიგგარეშე სესიაზე გამოთქმულ მოსაზრებებთან დაკავშირებით არასამთავრობო ორგანიზაციების გამოხმაურებაზე ირაკლი კობახიძის კაბინეტმა განცხადება გაავრცელა.

"ღრმა შეშფოთებას იწვევს იმ შეცდომების მრავალრიცხოვნება, რომელიც ამ არასამთავრობო ორგანიზაციების განცხადებაში ფიქსირდება:

ა) ხელმომწერი არასამთავრობო ორგანიზაციები აცხადებენ, რომ საქართველოს პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივანი არ არის საჯარო მოსამსახურე. ეს განცხადება გამომდინარეობს თავად პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივნის მიერ საპარლამენტო სესიაზე დაშვებული შეცდომიდან, რომელმაც განაცხადა შემდეგი: „თქვენს მიერვე მიღებული კანონით, პოლიტიკური თანამდებობის პირი ვარ, რომელიც ინიშნება და თავისუფლდება პრეზიდენტის მიერ“. „საჯარო სამსახურის შესახებ“ მოქმედი კანონი მკაფიოდ განსაზღვრავს სახელმწიფო-პოლიტიკური და პოლიტიკური თანამდებობის პირების ჩამონათვალს. კერძოდ, სახელმწიფო-პოლიტიკური თანამდებობის პირები არიან: პრეზიდენტი, პარლამენტის წევრი, პრემიერ-მინისტრი, მინისტრი და მისი მოადგილე, ავტონომიური რესპუბლიკების უმაღლესი წარმომადგენლობითი ორგანოების წევრები, ავტონომიური რესპუბლიკების მთავრობების წევრები და მათი მოადგილეები, ხოლო პოლიტიკური თანამდებობის პირები არიან: გუბერნატორი და მისი მოადგილე, საკრებულოს თანამდებობის პირი, გამგებელი/მერი და მისი მოადგილე. სამწუხაროა, რომ არასამთავრობო ორგანიზაციები უშვებენ უხეშ შეცდომას ესოდენ მარტივი სამართლებრივი საკითხის განმარტებისას. მით უფრო შემაშფოთებელია მათი საუბარი „პარლამენტის თავმჯდომარის მიერ დაშვებულ უზუსტობაზე“

ბ) ხელმომწერი არასამთავრობო ორგანიზაციების განცხადებაში აღნიშნულია, რომ „არც ერთ საკანონმდებლო აქტში არ არსებობს ჩანაწერი, რომელიც საჯარო მოსამსახურეს პოლიტიკოსებზე საუბარს შეუზღუდავდა“. საჯარო მოსამსახურის პოლიტიკური ნეიტრალიტეტის პრინციპი სამართლებრივი სახელმწიფოს პრინციპის ერთ-ერთი ქვაკუთხედია. პოლიტიკური ნეიტრალიტეტის პრინციპი, გარდა სხვა ასპექტებისა, გულისხმობს საჯარო მოსამსახურის სრულ დისტანცირებას პოლიტიკური პოლემიკისგან სამსახურებრივი ფუნქციების შესრულებისას. ეს პრინციპი მკაცრად არის დაცული ყველა ცივილიზებულ სახელმწიფოში და ამ პრინციპის დარღვევას სისტემური ხასიათი არ ჰქონია საქართველოში 90-იან წლებშიც კი, როდესაც თანამედროვე ტიპის საჯარო სამსახური განვითარების პირველ ნაბიჯებს დგამდა. დღევანდელ რეალობაში, საჯარო მოსამსახურეთა მიერ პოლიტიკური ნეიტრალიტეტის პრინციპის უხეში და სისტემური დარღვევა ფიქსირდება მხოლოდ საქართველოს პრეზიდენტის ადმინისტრაციის მხრიდან, რომლის საჯარო მოსამსახურეები რეგულარულად შეურაცხყოფენ და აკრიტიკებენ პოლიტიკოსებს, მათ შორის სახელმწიფო-პოლიტიკურ თანამდებობის პირებს. არ არსებობს არცერთი სხვა პრეცედენტი იმისა, რომ, მაგალითად, მთავრობის ადმინისტრაციის უფროსი, პარლამენტის აპარატის უფროსი ან სხვა მაღალი რანგის თანამდებობის პირები საჯარო სამსახურში შეურაცხყოფდნენ და აკრიტიკებდნენ საქართველოს პრეზიდენტს, პარლამენტის ან მთავრობის წევრს ან სხვა სახელმწიფო-პოლიტიკურ ან პოლიტიკურ თანამდებობის პირს. პრეზიდენტის ადმინისტრაციის მიერ დამკვიდრებული პრაქტიკა უხეშად ხელყოფს სამართლებრივი სახელმწიფოს პრინციპს და შემაშფოთებელია, რომ ეს პრაქტიკა არათუ არასოდეს გამხდარა ამ არასამთავრობო ორგანიზაციების კრიტიკის ობიექტი, არამედ, პირიქით, დღევანდელი განცხადებით ერთგვარად მხარდაჭერილიც კი არის მათ მიერ.

გ) ხელმომწერი არასამთავრობო ორგანიზაციების მიერ გავრცელებული განცხადების თანახმად, „პარლამენტის თავმჯდომარემ მიუთითა, რომ ეთიკის სტანდარტების დარღვევაა საჯარო მოსამსახურის მხრიდან პოლიტიკოსებზე საუბარი”, რაც არის ამ არასამთავრობო ორგანიზაციების მხრიდან ფაქტის უხეში დამახინჯება. საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარემ ეთიკის სტანდარტების დარღვევად შეაფასა არა პოლიტიკოსებზე საუბარი, არამედ საპარლამენტო მდივნის განცხადება, რომლის თანახმად პარლამენტის თავმჯდომარის კრიტიკა იყო „ღირსებას მოკლებული“. პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივნის მხრიდან უმაღლესი სახელმწიფო-პოლიტიკური თანამდებობის პირის ესოდენ უხეში შეურაცხყოფა პირდაპირ ეწინააღმდეგება საჯარო სამსახურის ეთიკის სტანდარტებს. შემაშფოთებელია, რომ პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივნის მიერ ეთიკის სტანდარტების უხეში დარღვევა, ამ შემთხვევაშიც, არათუ სათანადოდ არ შეაფასეს არასამთავრობო ორგანიზაციებმა, არამედ, როგორც დღევანდელი განცხადება ცხადყოფს, ამ ფაქტმა მათი დაუფარავი მხარდაჭერაც კი დაიმსახურა.

დ) ლოგიკას მოკლებულია ხელმომწერი არასამთავრობო ორგანიზაციების საუბარი იმაზე, რომ „პარლამენტის თავმჯდომარის განცხადება საჯარო მოსამსახურეების მიერ შესაძლოა აღქმული იყოს, როგორც ხელისუფლების მიმართ კრიტიკული აზრის გამოთქმის აკრძალვა“. პოლიტიკური სტატუსის არმქონე საჯარო მოსამსახურეებს ეკრძალებათ მმართველი ან ოპოზიციური პოლიტიკური ძალებისა და პოლიტიკოსების მიმართ კრიტიკული ან დადებითი მოსაზრებების გამოთქმა მხოლოდ სამსახურებრივი ფუნქციების განხორციელებისას. სხვა შემთხვევაში, საჯარო მოსამსახურეები სარგებლობენ აზრის გამოხატვის სრული თავისუფლებით, რაც, საყოველთაო აღიარებით, უკანასკნელი წლების ერთ-ერთი უმთავრესი მიღწევაა. შემაშფოთებელია, როდესაც არასამთავრობო ორგანიზაციები ერთმანეთისგან ვერ მიჯნავენ საჯარო მოსამსახურის მიერ აზრის გამოხატვას სამსახურებრივი ფუნქციების შესრულებისას და სხვა პირობებში.

წარმოვადგენთ რა საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის კაბინეტს, სიამაყით ვატარებთ საჯარო მოსამსახურის მაღალ სტატუსს, ვმოქმედებთ სამართლის პრინციპებისა და კანონის შესაბამისად და არ ვაძლევთ თავს უფლებას, სამსახურებრივი ფუნქციების შესრულებისას გავაკრიტიკოთ ან დადებითად შევაფასოთ პოლიტიკური სუბიექტები, მით უფრო შეურაცხვყოთ საქართველოს პრეზიდენტი, პარლამენტისა და მთავრობის წევრები ან სხვა სახელმწიფო-პოლიტიკური და პოლიტიკური თანამდებობის პირები და არ მიგვაჩნია, რომ ამით იზღუდება ჩვენი გამოხატვის თავისუფლება. ჩვენი განცხადება ეფუძნება საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობის კვალიფიციურ განმარტებას. სამწუხაროა, რომ ხელმომწერი არასამთავრობო ორგანიზაციები უშვებენ ესოდენ უხეშ შეცდომებს საყოველთაოდ აღიარებული სამართლებრივი პრინციპების განმარტებისას", - ნათქვამია განცხადებაში. 

9 არასამთავრობო ორგანიზაცია პარლამენტში თვითმმართველობის კოდექსზე პრეზიდენტის მოტივირებული შენიშვნების განხილვისას, პარლამენტის თავმჯდომარის, ირაკლი კობახიძის მიერ საქართველოს პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივნის, ანა დოლიძის მისამართით გამოთქმულ მითითებას საჯარო მოსამსახურეთა მიერ აზრის გამოხატვის შეზღუდვასთან დაკავშირებით დღეს გამოეხმაურა.

პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივანმა, ანა დოლიძემ პარლამენტის თავმჯდომარე ირაკლი კობახიძეს რამდენიმე დღის წინ უზრდელი უწოდა.

ეს განცხადება ანა დოლიძემ მას შემდეგ გააკეთა, რაც პრეზიდენტის ვეტოს განხილვის დროს მასსა და პარლამენტის თავმჯდომარეს შორის შელაპარაკება მოხდა.

28 ივლისს საპარლამენტო უმრავლესობამ ერთობლივი განცხადება გაავრცელა, რომელშიც ნათქვამია, რომ პრეზიდენტის საპარლამენტო მდივანმა უხეშად დაარღვია ეთიკის და კონსტიტუციურ ინსტიტუტებს შორის ურთიერთობის ნორმები. ამ განცხადებას თავად პრეზიდენტი გამოეხმაურა და განაცხადა რომ მის მრჩეველს, რომელიც არასდროს ყოფილა რომელიმე პარტიის წევრი, ხელს უშლიან კონსტიტუციური მოვალეობის შესრულებაში.