ინდოეთში 4 მილიონ ადამიანს შესაძლოა მოქალაქეობა ჩამოართვან

ივლისის ბოლოს ინდოეთში, ასამის შტატში შესაძლოა რამდენიმე მილიონ ადამიანს ინდოეთის მოქალაქეობა ჩამოართვან. 31 ივლისს ხელისუფლება მოქალაქეთა ეროვნული რეგისტრის საბოლოო ვარიანტს გაასაჯაროებს, რომელშიც, სავარაუდოდ, 4 მილიონამდე ადამიანი ვერ მოხვდება. ინდოეთის მმართველი პარტია მსგავსი პრაქტიკის გამოყენებას სხვა შტატებშიც გეგმავს. ამის შესახებ უცხოური მედია წერს.

33-მილიონიანი ასამის შტატი ინდოეთის ჩრდილო-აღმოსავლეთში მდებარეობს და მას ხუთი ქვეყანა - ბანგლადეში, მიანმარი, ჩინეთი, ბჰუტანი და ნეპალი ესაზღვრება. ბოლო ორი საუკუნის განმავლობაში რეგიონში არ წყდებოდა მიგრაცია: დიდი ბრიტანეთის კოლონიალური მმართველობის პერიოდში ჩაის პლანტაციებზე მუშების დეფიციტი იყო. 1947 წელს ბრიტანული ინდოეთის დაყოფის შემდეგ ასამში დღევანდელი ბანგლადეშის ტერიტორიიდან ბენგალელები ჩავიდნენ.

ინდოეთისა და ასამის ხელისუფლება მიგრაციის შეზღუდვას მაშინაც ცდილობდა. 1950 წელს ინდოეთში მიიღეს კანონი ასამიდან არალეგალების გაძევების შესახებ და პაკისტანთან ლტოლვილების დაბრუნების შესახებ შეთანხმება გააფორმეს.

მოქალაქეთა ეროვნული რეგისტრი 1951 წელს მოსახლეობის აღწერის საფუძველზე შეიქმნა, თუმცა მას შემდეგ მიგრაცია არ შეჩერებულა, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც 1971 წელს აღმოსავლეთ პაკისტანში ომი დაიწყო, რომლის შედეგადაც ბანგლადეშმა დამოუკიდებლობა გამოაცხადა.

1970-იანი წლების ბოლოს ასამში უკანონო მიგრანტების წინააღმდეგ საზოგადოებრივი მოძრაობა შეიქმნა. ექვსი წლის განმავლობაში აქტივისტები უკანონო მიგრანტების გამოვლენას და ქვეყნიდან გაძევებას ითხოვდნენ, რასაც თან სდევდა დარბევები და მკვლელობები. 1985 წელს აქტივისტებსა და მთავრობას შორის გაფორმდა შეთანხმება, რომლის მიხედვითაც ასამში 1971 წლის 25 მარტის შემდეგ ჩასულ ადამიანებს ქვეყანა უნდა დაეტოვებინათ, 1966-1971 წლების მიგრანტები კი 10 წლის ვადით ხმის მიცემის უფლებით ვერ ისარგებლებდნენ.

2000 წლამდე 310 ათასი საქმის განხილვის შედეგად უკანონო მიგრანტებად მხოლოდ 10 ათასი ადამიანი აღიარეს, ქვეყნიდან კი 1481 ადამიანი გააძევეს. საზოგადოებრივი მოძრაობის წევრები ამის მიზეზად 1983 წელს მიღებულ კანონს ასახელებდნენ, რომლის თანახმადაც „საეჭვო პირი“ არ იყო ვალდებული ემტკიცებინა, რომ ინდოეთის მოქალაქეა, მისი გამოვლენისა და საპირისპიროს მტკიცების ვალდებულება კი ხელისუფლებას ეკისრებოდა. 2005 წელს უზენაესმა სასამართლომ ეს კანონი გააუქმა.

2013 წელს უზენაესმა სასამართლომ მოქალაქეთა ეროვნული რეგისტრის განახლების განკარგულება გასცა. ეს პროცესი 2019 წლის 31 ივლისს უნდა დასრულდეს. 

2018 წლის ივლისში რეგისტრის წინასწარი ვერსია გამოქვეყნდა. 32,9 მილიონი განმცხადებლიდან მასში მხოლოდ 28,9 მილიონი მოხვდა. გარდა ამისა, 2019 წლის ივნისში სიიდან კიდევ 100 ათასზე მეტი ადამიანი ამოიღეს. ადამიანი, რომელიც რეგისტრის საბოლოო ვერსიაში ვერ მოხვდება, მოქალაქეობის მიღების საკუთარი უფლების დამტკიცებას „უცხოელებისთვის განკუთვნილ“ სპეციალურ სასამართლოში შეძლებს.