როგორ შუქდებოდა პანდემია ოკუპირებულ რეგიონებში და რას ჰყვებოდა მედია საქართველოზე. კვლევა

„სამხრეთ ოსეთის საინფორმაციო სივრცისგან განსხვავებით, აფხაზეთში საქართველოსგან მტრის ხატის შექმნის, შედარებით ნაკლები მცდელობა გამოიკვეთა. მეტწილად, ამ რეგიონის მედია მიკერძოებული იყო გალის რაიონთან დაკავშირებული საკითხების მიმართ. წარმოაჩენდა რაიონს და საქართველოს დანარჩენ ნაწილს, როგორც კორონავირუსის გავრცელების მთავარ საფრთხეს“ - აღნიშნულია საქართველოს სტრატეგიული კვლევებისა და განვითარების ცენტრის, GCSD-ის კვლევაში, რომელიც პროექტის, „სტრატეგიული კომუნიკაციები პოსტ-სიმართლის ეპოქაში“ ფარგლებში ჩატარდა.

კვლევის მიხედვით, დისკრიმინაციული დამოკიდებულება გალის რაიონის მიმართ, აფხაზეთში კორონავირუსის პირველი შემთხვევისდროსაც გამოჩნდა. დე ფაქტო უწყებებმა და საინფორმაციო პლატფორმებმა ინფიცირებული, ეთნიკურად ქართველი-გალის რაიონში მცხოვრები პირის პერსონალური მონაცემები სრულად გაასაჯაროვეს. ამასთან, კორონავირუსით ინფიცირებულთა სტატისტიკაში, იგი არ შეიყვანეს.

„მონიტორინგის პერიოდში, მუდმივად საფრთხესთან ხდებოდა გალისა და ახალგორის ასოცირება, რითაც აუდიტორიას უქმნიდნენ მცდარ შეხედულებას, რომ საფრთხე ნაკლებად იყო მოსალოდნელი რუსეთის ფედერაციისგან. მიკერძოებული იყო მათი დამოკიდებულება, პანდემიის დროს რუსეთის ფედერაციის დაწესებული შეზღუდვების გაშუქების კუთხითაც. არ დაისვა კრიტიკული კითხვები ე.წ. სტრატეგიული თანამშრომლობის შეთანხმებების არსებობის მიუხედავად, რატომ არ დაუშვა გამონაკლისი რუსეთის ფედერაციამ აფხაზეთისა და სამხრეთ ოსეთისთვის“, - აღნიშნულია კვლევაში.

ასევე მაშინ, როდესაც საქართველოს ხელისუფლების მიერ დახმარებაზე გაკეთებული განცხადებები ფასდებოდა როგორც პოპულიზმი, არ დაისვა კითხვა რატომ არ დაეხმარათ სამედიცინო აპარატურით და პროდუქციით, არა ერთი მიმართვის მიუხედავად, რუსეთის ფედერაცია.

ძირითადი გზავნილები - აფხაზეთი

» აფხაზეთში ახალი COVID-19-ის შემოღწევის, მთავარი საფრთხე საქართველოდან მოდის;

» რუსეთის ფედერაციიდან აფხაზეთს საფრთხე არ ემუქრება - საზღვარი ფსოუზე კონტროლდება;

» რესპუბლიკაში ყველაზე მნიშვნელოვანი მოვლენა არჩევნები და პოლიტიკური პროცესებია;

» რუსეთის ფედერაციის დაწესებული შეზღუდვები [აკრძალეს ქვეყნიდან სამედიცინო პროდუქციის გატანა და უცხო ქვეყნის მოქალაქეების შემოსვლა], ობიექტური რეალობითაა განპირობებული;

» აფხაზეთს საერთაშორისო ორგანიზაციები ეხმარებიან;

» გალის რაიონი წარმოადგენს კორონავირუსის გავრცელების მთავარ საფრთხეს;

» საქართველოს მხრიდან დახმარების შემოთავაზება პოპულიზმია;

» აფხაზეთი COVID-19-ს საკუთარი ძალებით ეფექტურად ებრძვის;

» მოსკოვში არსებული აფხაზების დიასპორა, ადგილობრივი მეწარმეები და საქველმოქმედო ჯგუფები გვეხმარებიან;

» რუსეთის ფედერაცია გვეხმარება;[გზავნილი უკავშირდება, რუსეთის ფედერაციის ბიოლოგიურ საფრთხესთან მებრძოლი დანაყოფის ჩამოსვლას აფხაზეთში. აღნიშნულს, მასალების სერია მოჰყვა აფხაზეთის საინფორმაციო სივრცეში].

ძირითადი გზავნილები - ცხინვალის რეგიონი

» ვირუსის გავრცელების [საუბარი არ არის COVID-19-ზე. გულისხმობენ ჩვენთვის გაურკვეველ ვირუსს, რომელიც სამხრეთ ოსეთში დეკემბერში გავრცელდა] შემთხვევებმა იკლო;

» მაღალია კორონავირუსის საქართველოდან შემოღწევის საფრთხე;

» რუსეთის ფედერაცია, კორონავირუსის გავრცელების მხრივ, საფრთხეს არ წარმოადგენს;

» კორონავირუსის გავრცლების მთავარი საფრთხე საქართველოდან მოდის - დახმარების შემოთავაზებები პოპულიზმია; [მსგავსი გზავნილების წყარო მეტ-წილად სამხრეთ ოსეთის ე.წ უშიშროების კომიტეტი და რუსეთის ფედრაციასთან მჭირდოდ დაკავშირებული პირები იყვნენ.]

» რუსეთის ფედერაციის მიერ დაწესებული შეზღუდვები ობიექტური გარემოებებით არის განპირობებული - ფედერაცია „სტრატეგიულ პარტნიორს“ დაეხმარება;

» ხელისუფლება ეფექტურად მუშაობს კორონავირუსის გავრცელების წინააღმდეგ;

» საქართველო და ამერიკის შეერთებული შტატები მიზანმიმართულად ცდილობენ სამხრეთ ოსეთში COVID-19-ის გავრცელებას; [მსგავსი გზავნილების წყარო მეტ-წილად სამხრეთ ოსეთის ე.წ უშიშროების კომიტეტი და რუსეთის ფედრაციასთან მჭირდოდ დაკავშირებული პირები იყვნენ.]

„მონიტორინგის პერიოდში, გამოიკვეთა რომ ოკუპირებულ რეგიონებში საინფორმაციო პლატფორმებმა ვერ შეძლეს მედიის, როგორც მაკონტროლებლის როლის შესრულება. შესაბამისად, ვერ მოხდა კრიტიკულად მნიშვნელოვანი საკითხების სრულფასოვანი გაშუქება. აქვე უნდა ითქვას, რომ აღნიშნული გარემოება ვერ იქნება განპირობებეული მხოლოდ პროფესიონალიზმის თვალსაზრისით არსებული სირთულეებით. ოკუპირებულ რეგიონებში არსებული არადემოკრატიული გარემო ქმნის დაბრკოლებასჟურნალისტებისადა სამოქალაქო აქტივისტებისთვის. აღნიშნული გზას უკეტავს კრიტიკულ კითხვებს და შეფასებებს, რაც ზრდის პანდემიასთან დაკავშირებულ საფრთხეს და აზიანებს ორივე რეგიონის მოსახლეობას“ - აღნიშნულია კვლევის მიგნებების ნაწილში.

კვლევის ფარგლებში, 2020 წლის თებერვლიდან აპრილის ჩათვლით, განხორციელდა შემდეგი საინფორმაციო პლატფორმების კონტენტის მონიტორინგი: სპუტნიკ აფხაზეთი, სპუტნიკ სამხრეთ ოსეთი, Apsua TV - აფხაზეთის ე.წ. სახელმწიფო ტელევიზია, GAL TV -გალის რაიონული ტელევიზია და IR - სამხრეთ ოსეთის ე.წ სახელმწიფო ტელე-რადიო კომპანია.

დროის მოცემულ პერიოდში, კორონავირუსთან დაკავშირებით მომზადებული 317 მასალა შინაარსობრივად და კონტექსტუალურად გააანალიზეს.

კვლევა საქართველოში დიდი ბრიტანეთის საელჩოს ფინანსური მხარდაჭერით ჩატარდა.